Wyobraź sobie sklep, w którym nikt nie stoi za ladą, nikt nie pilnuje półek i nikt nie decyduje o promocjach. Wszystko robi za to jeden system sztucznej inteligencji, a Polska Sieć Handlowa Lewiatan właśnie postanowiła to sprawdzić na żywym organizmie.
Kluczowe fakty:
- Polska Sieć Handlowa Lewiatan została głównym partnerem detalicznym projektu SmartNovo – autonomicznego sklepu kontenerowego o powierzchni 21 metrów kwadratowych, działającego całą dobę bez pracowników za ladą.
- System sztucznej inteligencji pełni jednocześnie rolę kierownika sklepu, kasjera, ochroniarza i działu marketingu – kontroluje dostęp, monitoruje stan półek, zarządza cenami na elektronicznych etykietach oraz samodzielnie uruchamia promocje.
- Cały zatowarowany kontener można przetransportować w nowe miejsce w mniej niż godzinę, a prawna klasyfikacja obiektu jako automatu sprzedażowego zwalnia go z procedur administracyjnych typowych dla otwierania placówki handlowej.
Zaczyna się niepozornie: 21 metrów kwadratowych, kod skanowany przy wejściu, produkty na półce i wyjście bez żadnej kolejki. Ale za tą prostotą stoi konstrukcja, która w handlu detalicznym zmienia więcej niż mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka.
Kim jest zarządca tego sklepu
Lewiatan został głównym partnerem detalicznym projektu SmartNovo, autonomicznego sklepu kontenerowego, który ma działać całą dobę, siedem dni w tygodniu, bez jednego pracownika za ladą. Twórca rozwiązania, Phi Long Bui, opisuje rolę systemu wprost: sztuczna inteligencja pełni jednocześnie funkcję kierownika sklepu, kasjera, ochroniarza i działu marketingu.
To nie jest metafora. System kontroluje dostęp do obiektu, monitoruje w czasie rzeczywistym stan każdego produktu, zarządza cenami na elektronicznych etykietach i samodzielnie decyduje, kiedy uruchomić promocję. Wykrywa próby kradzieży i reaguje na upadki klientów. A gdy towar się kończy, to nie człowiek zauważa lukę na półce, tylko algorytm zleca konkretnemu pracownikowi, co i gdzie ma uzupełnić.
Bui podsumowuje to zdaniem, które brzmi jak manifest nowego modelu pracy w handlu: „To nie ludzie zarządzają tym sklepem. To ludzie pracują dla niego” / „It’s not people who manage this store. It’s people who work for it.”
Kontener na kółkach
Drugi filar projektu to mobilność. Cały, w pełni zatowarowany kontener można załadować na ciężarówkę i przestawić w inne miejsce w mniej niż godzinę. Jeśli lokalizacja przestaje być rentowna, sklep po prostu jedzie tam, gdzie jest ruch.
Prawnie SmartNovo jest klasyfikowany jako automat sprzedażowy, co zwalnia go z całej biurokracji typowej dla otwierania placówki handlowej:
- brak czasochłonnych procedur administracyjnych,
- brak prac budowlanych,
- wystarczy działka wielkości dwóch miejsc parkingowych,
- uruchomienie gotowego punktu zajmuje kilka dni.
Twórcy deklarują też, że system od podstaw projektowano zgodnie z RODO i że nie przechowuje on danych pozwalających zidentyfikować konkretnego klienta.
Sklep bez kasjera to dziś już nie nowość, testowała to Żabka, testował to Amazon. Ciekawsze pytanie brzmi, co się stanie, gdy AI zacznie realnie zarządzać zapasami, cenami i bezpieczeństwem bez nadzoru człowieka na miejscu. Z jednej strony to naturalny kierunek dla convenience w mniejszych miejscowościach, gdzie zatrudnienie kasjera na cały etat się nie opłaca. Z drugiej, cała branża cashierless ma za sobą kilka bolesnych lekcji, Amazon wycofał Just Walk Out z dużych sklepów Fresh, bo koszt kamer i czujników nie zawsze się zwracał. Pytanie, czy kontener SmartNovo utrzyma się finansowo przy dużo mniejszej skali niż globalny gigant, na razie pozostaje otwarte. Trzymam rękę na pulsie tego eksperymentu.
Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl
Od taśmociągu do pełnej autonomii
Dla Lewiatana to kolejny etap długiego eksperymentu z bezobsługowym handlem, nie pierwszy krok. Już w lutym 2020 roku sieć uruchomiła w Krakowie punkt samoobsługowy, ale działał on inaczej: klient wybierał produkty na panelu dotykowym, a zamówiony towar trafiał taśmociągiem do windy, która dostarczała go do okienka wydawczego. Klient nie miał bezpośredniego kontaktu z półką.
SmartNovo to zupełnie inna liga. Klient wchodzi do środka, bierze produkt do ręki, jak w zwykłym sklepie osiedlowym, tyle że nikt go przy kasie nie obsługuje.
Rynek nie czeka na jeden eksperyment
Autonomiczny handel rośnie szybciej niż większość segmentów retailu. Globalny rynek platform sklepów autonomicznych opartych na AI wyceniano w 2025 roku na 3,1 miliarda dolarów, z prognozą wzrostu do niemal 20 miliardów dolarów do 2034 roku, przy średniorocznym tempie wzrostu przekraczającym 23 procent. Najwięksi gracze, tacy jak Amazon (Just Walk Out), AiFi czy Zippin, mają już setki wdrożeń na całym świecie, a Amazon sam przetworzył w ciągu ostatniego roku ponad 36 milionów transakcji tylko w lokalizacjach partnerskich.
Warto jednak pamiętać, że ten sam Amazon wycofał się z Just Walk Out w dużych sklepach Fresh, przenosząc technologię głównie do stadionów, kampusów i szpitali, czyli miejsc z dużym natężeniem krótkich transakcji. To sygnał, że pełna autonomia sprawdza się najlepiej w niszach, nie w dużym formacie.
Co to oznacza dla polskich firm?
Polska nie jest tu białą kartą. Żabka od lat rozwija sieć sklepów autonomicznych opartych na komputerowym widzeniu, śledząc w czasie rzeczywistym, ile osób jest w sklepie i co trafia do ich koszyków. Wejście Lewiatana w segment z zupełnie innym modelem, kontenerowym, mobilnym i tańszym we wdrożeniu niż stacjonarny sklep z siecią kamer, oznacza realną konkurencję technologiczną między dwoma dużymi graczami polskiego handlu convenience.
Dla mniejszych miast i miejscowości bez rentownego etatu kasjera to może być pierwsza szansa na całodobowy sklep w ogóle. Twórcy SmartNovo zapowiadają już ekspansję w Polsce i krajach Europy Środkowo-Wschodniej, a w projekt zaangażowani są partnerzy technologiczni tej rangi co Nvidia i Starlink, co sugeruje, że infrastruktura ma być gotowa na skalowanie, nie tylko na pojedynczy pilotaż.
Kto stoi za projektem
W realizację zaangażowani są, poza samym Lewiatanem: Nvidia, Starlink, Aomb Polska, Nobisoft, Mago oraz Grunt.to Nieruchomości. Rozwiązanie ma być dostępne nie tylko dla sieci spożywczych, część partnerów z innych branż już czeka na wdrożenie.
Pierwszy sklep SmartNovo ruszy pod szyldem Lewiatana. Czy to będzie punkt zwrotny dla convenience w Polsce, czy kolejny eksperyment, który za dwa lata zniknie z mapy, pokaże dopiero rzeczywista skala wdrożenia, a nie sam prototyp.
Źródła i metodologia
Artykuł powstał na podstawie analizy redakcji AIPORT.pl oraz materiału opublikowanego przez My Company Polska z dnia 13.07.2026, a także danych rynkowych z raportu MarketIntelo oraz informacji o technologii Just Walk Out publikowanych przez Amazon Web Services. Cytat Phi Long Bui, założyciela SmartNovo, został zweryfikowany z materiałem źródłowym. Komentarz redakcyjny i ocena kontekstu branżowego: Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl. Artykuł będzie aktualizowany w miarę pojawiania się nowych informacji o wdrożeniu SmartNovo w Polsce.
