Na Europejskim Forum Samorządowym Local Trends w Poznaniu zaprezentowano sztuczną inteligencję, która odpowiada na pytania gwarą poznańską i przedstawia się jako Eda z Wildy. Narzędzie stworzyli poznańscy studenci, a według Urzędu Miasta Poznania ma być dostępne na portalu poznan.pl, w dziale z internetowym słownikiem gwary.
- Na Europejskim Forum Samorządowym Local Trends w Poznaniu zaprezentowano czatbot Eda – sztuczną inteligencję stworzoną przez poznańskich studentów, która odpowiada na pytania gwarą poznańską i ma trafić na portal poznan.pl do działu ze słownikiem gwarowym.
- Eda nie tylko pisze gwarą, ale też ją tłumaczy – wyrazy gwarowe w odpowiedziach są wyróżnione, a po kliknięciu użytkownik widzi ich znaczenie, co potwierdził Michał Łakomski, dyrektor Biura Cyfryzacji i Cyberbezpieczeństwa Urzędu Miasta Poznania.
- Miasto nie podało dotąd, kiedy Eda zostanie udostępniony na poznan.pl, na jakim modelu językowym działa ani czy odpowiedzi gwarowe weryfikowali językoznawcy.
Chcesz czytać więcej treści związanych z AI?
Dodaj AIPORT.pl do preferowanych źródeł Google
Eda przedstawia się jako chłopak z Wildy i poleca plyndze
Eda to czatbot z wymyślonym życiorysem poznaniaka. Zaprezentowano go na Local Trends na terenie Międzynarodowych Targów Poznańskich, a jego działanie opisał 3 października 2026 r. Filip Czekała z TVN24. Zapytany o siebie Eda odpowiada, że wychował się na Wildzie, pierwszą pracę podjął w zakładach Cegielskiego, a dzieciństwo spędził z kolegami na podwórku.
Dziennikarze TVN24 zapytali Edę, co przyjezdny powinien zjeść w Poznaniu. Odpowiedź zaczęła się od zdania: „No tej, jak już przyjedziesz do Poznania, to musisz spróbować plyndzów”. Na obiad Eda polecił rumpuć albo ajntopf, na deser rogala marcińskiego, a na koniec dorzucił pyry z gzikiem, o które, jak twierdzi, zawsze pytali goście z innych regionów.
Każde gwarowe słowo można kliknąć i sprawdzić jego znaczenie
Eda nie tylko pisze gwarą, ale też ją tłumaczy. Michał Łakomski, dyrektor Biura Cyfryzacji i Cyberbezpieczeństwa Urzędu Miasta Poznania, wyjaśnił w rozmowie z Radiem Poznań, że wyrazy gwarowe są w odpowiedziach wyróżnione, a po kliknięciu użytkownik widzi ich znaczenie. Czatbot pełni więc funkcję rozmówek i słownika jednocześnie.
Słowa, które padły w odpowiedziach Edy, TVN24 objaśnia tak:
- fyrtel: dzielnica,
- wiara: ludzie,
- plyndze: placki ziemniaczane, czyli „z pyrek”,
- rumpuć i ajntopf: gęste, sycące zupy jarzynowe,
- szpyce w Cegielskim: pierwsze kroki w pracy w fabryce Cegielskiego.
Łakomski poinformował Radio Poznań, że narzędzie stworzyli poznańscy studenci i że ma ono trafić na stronę poznan.pl, do działu, w którym dziś znajduje się słownik gwarowy. Miejski portal ma już osobny serwis „Słownik gwary poznańskiej”, umieszczony w sekcji poświęconej poznańskim tradycjom obok kuchni wielkopolskiej.
Podoba mi się ten pomysł bardziej niż większość miejskich czatbotów, które oglądam. Eda nie udaje urzędnika i nie obiecuje załatwienia sprawy w wydziale komunikacji. Ma bawić i uczyć słów, które znikają z codziennego języka, a do tego modele językowe nadają się całkiem dobrze.
Mam jednak dwie wątpliwości. Pierwsza dotyczy jakości: modele językowe znają gwarę poznańską słabo i lubią zmyślać, więc ktoś musi pilnować, czy Eda nie tworzy słów, których żaden poznaniak nigdy nie użył. Klikalne objaśnienia sugerują, że odpowiedzi są spięte ze słownikiem, ale tego, jak dokładnie, miasto jeszcze nie pokazało. Druga wątpliwość to zmyślony życiorys. Eda mówi „pamiętam” i opowiada o pracy u Cegielskiego, której nigdy nie było. W zabawie z gwarą to nie razi, ale publiczna instytucja powinna wyraźnie oznaczyć, że po drugiej stronie jest program. OFF Radio Kraków w 2024 r. przekonało się, jak szybko fikcyjne postaci AI w publicznej instytucji mogą wywołać awanturę.
Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl
Wypełnij formularz, a my skontaktujemy się z Tobą, aby upewnić się czego potrzebujesz.
Local Trends 2026: samorządy rozmawiały o AI w urzędach, Poznań pokazał AI w kulturze
Eda zadebiutował na imprezie, na której sztuczna inteligencja była jednym z głównych tematów. Szósta edycja Europejskiego Forum Samorządowego Local Trends odbyła się 1 i 2 października na terenie Międzynarodowych Targów Poznańskich, a wśród tematów znalazły się AI, cyberbezpieczeństwo i cyfryzacja usług publicznych. W programie zapowiadano m.in. dyskusje o AI Act (unijnym rozporządzeniu o sztucznej inteligencji) i o pierwszych krokach samorządów we wdrażaniu AI.
Organizatorem forum jest Grupa MTP, a gospodarzami Samorząd Województwa Wielkopolskiego, Samorząd Województwa Pomorskiego, Miasto Poznań i Miasto Sopot. Na tle rozmów o automatyzacji procedur Eda jest projektem z innej półki: nie usprawnia pracy urzędu, tylko promuje lokalną tożsamość.
Poznań używa AI w urzędzie co najmniej od 2024 roku
Czatbot mówiący gwarą nie jest pierwszym zastosowaniem AI w poznańskim magistracie. Radio Poznań informowało wcześniej, że urzędnicy korzystają z narzędzia pomagającego tworzyć urzędowe pisma, nad którym pracowano ponad rok, a miasto podpisało list intencyjny o współpracy z uczelniami i instytucjami naukowymi zajmującymi się AI.
Poznań ma też zaplecze sprzętowe. Spółka Beyond.pl uruchomiła w mieście superkomputer F.I.N. oparty na technologii firmy NVIDIA, przedstawiany jako największa prywatna fabryka AI w tej części Europy.
Dla porównania warto pamiętać, jak skończył się inny publiczny eksperyment z postaciami AI. OFF Radio Kraków w październiku 2024 r. wprowadziło na antenę wirtualnych prowadzących, a po tygodniu wycofało się z projektu po fali krytyki. Petycję przeciwko temu pomysłowi podpisało ponad 23 tys. osób. Różnica jest zasadnicza: w Krakowie postaci AI zajęły miejsce dziennikarzy, a w Poznaniu Eda nikogo nie zastępuje i uzupełnia istniejący słownik.
Za każdą polską firmą AI stoi konkretny człowiek z imieniem i nazwiskiem, często ten sam w kilku miejscach naraz, i to właśnie ludzie, nie tabelki finansowania, są prawdziwym bohaterem tego artykułu.
Czego o Edzie jeszcze nie wiadomo
Miasto nie podało dotąd kilku podstawowych informacji o narzędziu. Z dostępnych publikacji nie wynika:
- kiedy Eda zostanie udostępniony na poznan.pl,
- z jakiej uczelni pochodzą studenci, którzy go stworzyli,
- na jakim modelu językowym działa,
- czy odpowiedzi gwarowe weryfikowali językoznawcy.
Od odpowiedzi na dwa ostatnie pytania zależy, czy Eda będzie rzetelnym przewodnikiem po gwarze poznańskiej, czy tylko sympatyczną stylizacją.
Źródła i metodologia
Artykuł powstał na podstawie analizy redakcji AIPORT.pl oraz dodatkowych źródeł, w tym relacji TVN24 z dnia 03.10.2026, informacji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego o szóstej edycji Local Trends, zapowiedzi programu forum w Gazecie Prawnej oraz wcześniejszych materiałów Radia Poznań o AI w poznańskim urzędzie. Informacje o OFF Radiu Kraków pochodzą z depeszy Associated Press opublikowanej przez ABC News.
Wypowiedź Michała Łakomskiego, dyrektora Biura Cyfryzacji i Cyberbezpieczeństwa Urzędu Miasta Poznania, przytaczamy w omówieniu za TVN24, które powołuje się na Radio Poznań. Cytat z odpowiedzi czatbota pochodzi z relacji TVN24.
Komentarz redakcyjny i ocena kontekstu branżowego: Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl.
Artykuł będzie aktualizowany w miarę pojawiania się nowych informacji o udostępnieniu Edy na portalu poznan.pl.
