Stingray Marine Solutions z Oslo wyprodukował do listopada 2025 r. łącznie 3063 podwodne węzły laserowe, które kamerami i oprogramowaniem do rozpoznawania obrazu wyszukują wszy łososiowe na hodowlanych rybach i zabijają je impulsem zielonego światła. Firma twierdzi, że jej urządzenia nadzorują ponad 100 mln łososi i pstrągów w Norwegii i na Islandii i przez ponad 3 tys. tzw. węzłolat pracy nie odnotowano żadnych udokumentowanych obrażeń u ryb.
- Stingray Marine Solutions wyprodukowała do listopada 2025 r. łącznie 3063 podwodne węzły laserowe, które za pomocą kamer i rozpoznawania obrazu wykrywają wszy łososiowe w kilka milisekund i zabijają je impulsem zielonego lasera – technologia działa komercyjnie od 2014 r.
- W 2025 r. przychody Stingray wzrosły o 70,5 proc., do 1416,5 mln koron norweskich, a zysk przed opodatkowaniem wyniósł 351 mln NOK – jeszcze w 2023 r. firma notowała stratę na poziomie operacyjnym.
- Wesz łososiowa pozostaje największym zagrożeniem pasożytniczym w norweskich hodowlach – według Fiskehelserapporten 2025 obrażenia, głównie związane z zabiegami przeciw wszom, stanowiły około 33,5 proc. przyczyn śmierci łososi w morzu, a Polska jako największy importer norweskiego łososia odczuwa skutki tego problemu poprzez wpływ na podaż, jakość i cenę surowca.
W mediach społecznościowych krąży właśnie wiralowa wersja tej historii: „ponad 2000 laserowych robotów AI walczy z pasożytami w Norwegii”. Sprawdziłem, skąd te liczby. Pochodzą z sierpnia 2025 r. i dziś są już nieaktualne, bo Stingray rośnie szybciej, niż nadążają za nim posty o nim. Sama technologia nie jest nowa. Działa komercyjnie od października 2014 r., co w świecie AI czyni ją niemal weteranem.
Chcesz czytać więcej treści związanych z AI?
Dodaj AIPORT.pl do preferowanych źródeł Google
Kamera wykrywa wesz w kilka milisekund, a laser trafia ją, zanim ryba odpłynie
Węzeł Stingray to wodoszczelna obudowa wielkości worka bokserskiego, opuszczana do klatki hodowlanej. W środku są kamery stereoskopowe, komputer z oprogramowaniem do rozpoznawania obrazu i laser diodowy podobny do tych używanych w okulistyce i dermatologii. Wynalazca technologii, Esben Beck, opatentował ją w 2010 r., a w 2019 r. był za nią finalistą nagrody European Inventor Award przyznawanej przez Europejski Urząd Patentowy (EPO).
Według opisu EPO i samej firmy proces wygląda tak:
- kamery skanują przepływające ryby, a oprogramowanie lokalizuje wesz na skórze łososia w około 7 milisekund,
- komputer modeluje tor ruchu ryby i ustawia ruchome lustra, które kierują wiązkę na pasożyta,
- laser wysyła krótki impuls światła o długości fali 532 nm (kolor zielony),
- ciemne wszy pochłaniają energię i giną, a światło odbija się od jasnych, błyszczących łusek łososia,
- węzeł podąża za ławicą do głębokości 30 m i pracuje całą dobę.
Model rozpoznawania obrazu Stingray trenuje od lat 2011-2012 na ogromnej liczbie zdjęć ryb i wszy. Według iLaks, norweskiego serwisu branżowego, nad danymi pracuje zespół 11-12 analityków obrazu, a dział Aqua zatrudnia ponad 30 specjalistów, w tym weterynarzy i biologów. Te same kamery służą dziś także do liczenia wszy, szacowania masy ryb i monitorowania ich dobrostanu.
Stingray to w gruncie rzeczy zastosowanie widzenia maszynowego, czyli rozpoznawania obiektów na obrazie w czasie rzeczywistym. Nie ma tu generatywnej AI ani modeli językowych. Dla mnie ta historia jest ciekawsza właśnie z tego powodu.
Wypełnij formularz, a my skontaktujemy się z Tobą, aby upewnić się czego potrzebujesz.
Stingray podwaja produkcję i ma już lasery na co czwartej norweskiej farmie
Dane finansowe pokazują, że laserowe odwszawianie przestało być ciekawostką. W 2025 r. przychody Stingray wzrosły o 70,5 proc., do 1416,5 mln koron norweskich (NOK), a zysk przed opodatkowaniem wyniósł 351 mln NOK. Jeszcze w 2023 r. firma była pod kreską na poziomie operacyjnym.
| Stingray Marine Solutions | 2023 | 2024 | 2025 |
|---|---|---|---|
| Przychody (mln NOK) | 361,9 | 831,0 | 1416,5 |
| EBIT (mln NOK) | -12,9 | 112,7 | 350,8 |
| Wyprodukowane węzły laserowe | brak danych | 740 | ok. 1250 |
Na 2026 r. firma planuje sprzedaż i dostawę około 1600 urządzeń, a jej portfel zamówień obejmuje zwykle 6-9 miesięcy produkcji. Jesienią 2024 r. większościowy pakiet udziałów w Stingray kupił Novo Holdings, fundusz inwestycyjny kontrolujący duński koncern farmaceutyczny Novo Nordisk.
Według SalmonBusiness lasery Stingray działają na mniej więcej jednej czwartej norweskich lokalizacji hodowlanych, a prezes firmy John Arne Breivik spodziewa się wzrostu do około 35 proc. w ciągu roku. Breivik w sierpniu 2025 r. skomentował skalę zamówień grą słów:
„Nie ma wątpliwości, że branża wreszcie zobaczyła światło. I to dosłownie.” / „Det er ingen tvil om at næringen nå har sett lyset, bokstavelig talt.”
Liczba 100 mln chronionych ryb wymaga ostrożności. W sierpniu 2025 r. iLaks podawał, że Stingray monitoruje ponad 100 mln łososi i pstrągów. W listopadzie 2025 r. SalmonBusiness pisał o „dziesiątkach milionów” ryb i o tym, że zwiększone moce produkcyjne mogą przybliżyć firmę do granicy 100 mln. Obie liczby pochodzą od firmy. Niezależnego zestawienia nie znalazłem.
Lubię tę historię z jednego powodu. Pokazuje AI, która od ponad dekady wykonuje jedno wąskie zadanie i robi to na tyle dobrze, że hodowcy płacą za nią ponad miliard koron rocznie. Bez prezentacji o rewolucji i bez obietnic AGI.
Mam jednak dwie wątpliwości. Pierwsza dotyczy dobrostanu ryb: dane o braku obrażeń podaje sam producent i chętnie zobaczyłbym niezależne badania na tę skalę. Druga jest poważniejsza. Laser usuwa skutek problemu, czyli pasożyty w przeładowanych klatkach w otwartym morzu. Przyczyna zostaje. Przy lekach przeciw wszom branża przekonała się, że pasożyty potrafią się uodpornić. Czy na laser też znajdą sposób? Dziś nikt tego nie wie.
Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl
Wszy łososiowe nadal są największym problemem norweskich hodowli
Mimo rosnącej liczby laserów wesz łososiowa (Lepeophtheirus salmonis) pozostaje największym zagrożeniem pasożytniczym dla norweskiego rybołówstwa hodowlanego. Wynika to z Fiskehelserapporten 2025, corocznego raportu norweskiego Instytutu Weterynaryjnego (Veterinærinstituttet), przedstawionego 11 marca 2026 r.
Najważniejsze dane z raportu:
- w 2025 r. hodowcy prowadzili zabiegi przeciw wszom łącznie przez 3918 tygodni, czyli o 700 więcej niż rok wcześniej, głównie z powodu wyższej temperatury wody,
- padło rekordowo dużo zabiegów niefarmakologicznych, takich jak płukanie ciepłą wodą czy mechaniczne usuwanie pasożytów,
- obrażenia były najczęstszą przyczyną śmierci łososi w morzu (około 33,5 proc. przypadków), a raport wiąże je przede wszystkim z zabiegami przeciw wszom,
- roczna śmiertelność łososi w fazie morskiej spadła do 14,2 proc. z 15,4 proc. w 2024 r.
Ten ostatni punkt tłumaczy popularność laserów. Klasyczne odwszawianie wymaga przepompowania ryb, głodzenia ich przed zabiegiem i ścisku w sieci. Każda taka operacja stresuje łososie i część z nich nie przeżywa. Laser działa w klatce bez kontaktu z rybą. Alternatywą były też ryby czyszczące, zjadające pasożyty z łososi. W szczytowym okresie Norwegia wypuszczała do klatek około 60 mln takich ryb rocznie.
Lasery nie rozwiązują jednak problemu samodzielnie. W raporcie rocznym za 2024 r. norweski urząd ds. bezpieczeństwa żywności Mattilsynet stwierdził, że w części regionów działania zapobiegawcze, w tym lasery, osłony klatek i hodowla na większej głębokości, nie dały wystarczającego efektu. Hodowcy, tacy jak Cermaq, traktują lasery jako jedno z kilku narzędzi obok zanurzanych klatek i głębokiego karmienia.
Za każdą polską firmą AI stoi konkretny człowiek z imieniem i nazwiskiem, często ten sam w kilku miejscach naraz, i to właśnie ludzie, nie tabelki finansowania, są prawdziwym bohaterem tego artykułu.
Polska jest największym odbiorcą norweskich ryb i owoców morza
Polska była w 2025 r. największym rynkiem eksportowym norweskich ryb i owoców morza. Wyprzedziła USA i Chiny, jak podała Norweska Rada ds. Owoców Morza (Norwegian Seafood Council). Według serwisu SeafoodSource Polska prawie zawsze jest największym importerem norweskiego łososia pod względem masy. Powodem jest rozbudowany przemysł przetwórczy, który wędzi i porcjuje ryby, po czym eksportuje je dalej do Europy Zachodniej.
W całym 2025 r. Norwegia wyeksportowała 1 414 909 ton łososia o wartości 124,7 mld NOK. Spora część tego surowca trafia do zakładów na Pomorzu, m.in. do fabryki Morpolu (grupa Mowi) w Ustce. Dla polskich przetwórców i konsumentów skuteczność walki z wszami łososiowymi przekłada się na coś bardzo przyziemnego: na podaż ryb, ich jakość i cenę. Pasożyty i zabiegi przeciw nim oznaczają straty w hodowli, a mniej ryb najlepszej jakości to wyższa cena surowca, który kupują polskie zakłady.
Źródła i metodologia
Artykuł powstał na podstawie analizy redakcji AIPORT.pl oraz dodatkowych źródeł, w tym materiałów norweskiego serwisu branżowego iLaks z dnia 04.08.2025, danych finansowych Stingray za 2025 r. opublikowanych przez iLaks oraz SalmonBusiness z dnia 27.11.2025. Wykorzystano także Fiskehelserapporten 2025 Instytutu Weterynaryjnego Norwegii, raport roczny Mattilsynet za 2024 r., materiały Europejskiego Urzędu Patentowego dotyczące wynalazku Esbena Becka oraz dane Norwegian Seafood Council.
Cytat Johna Arne Breivika, prezesa Stingray Marine Solutions, został zweryfikowany z oryginalnym norweskojęzycznym materiałem źródłowym.
Komentarz redakcyjny i ocena kontekstu branżowego: Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl.
Artykuł będzie aktualizowany w miarę pojawiania się nowych informacji o laserowym zwalczaniu wszy łososiowych i rozwoju Stingray.
