Według badania „2026 HR & Payroll Pulse” firmy SD Worx 51,9 proc. polskich pracowników w wieku 55 lat i więcej deklaruje gotowość do dalszej pracy po osiągnięciu wieku emerytalnego, podczas gdy wśród osób poniżej 35. roku życia taką deklarację składa 37,9 proc. Te same dane pokazują drugą stronę medalu: z narzędzi AI regularnie korzysta w pracy 26,5 proc. starszych pracowników i aż 51 proc. najmłodszych.
- Według badania „2026 HR & Payroll Pulse" firmy SD Worx, 51,9 proc. polskich pracowników w wieku 55+ deklaruje gotowość do dalszej pracy po osiągnięciu wieku emerytalnego, podczas gdy wśród osób poniżej 35 lat taką chęć wyraża jedynie 37,9 proc.
- Z narzędzi AI regularnie korzysta w pracy tylko 26,5 proc. pracowników w wieku 55+, wobec 51 proc. najmłodszych, a zaledwie 27,8 proc. starszych pracowników uważa, że pracodawca zapewnia im wystarczające przygotowanie do pracy w rzeczywistości kształtowanej przez AI.
- Według Eurostatu udział osób w wieku 65+ w polskiej populacji wzrósł między 2005 a 2025 r. z 13 do 21 proc. – to najszybszy wzrost w całej UE – a niedobór personelu zgłasza 48,4 proc. polskich respondentów badania SD Worx.
Badanie SD Worx, europejskiej firmy obsługującej kadry, płace i czas pracy, objęło 5936 pracodawców i 16 500 pracowników z 16 krajów Europy. Polski materiał prasowy opublikowano 15 października 2026 r. w Katowicach i wynika z niego dość nieoczekiwany obraz: to młodzi pracownicy częściej myślą o wcześniejszym odejściu z rynku pracy, a nie ci, którym do emerytury zostało kilka lat.
Chcesz czytać więcej treści związanych z AI?
Dodaj AIPORT.pl do preferowanych źródeł Google
O wcześniejszej emeryturze marzy 60,6 proc. Polaków przed 35. rokiem życia
Chęć wcześniejszego zakończenia pracy deklaruje 60,6 proc. respondentów poniżej 35. roku życia i tylko 35,4 proc. osób w wieku 55+. Różnica jest prawie dwukrotna, a dotyczy grupy, której wiek emerytalny realnie jeszcze nie interesuje.
Pracownicy 55+, którzy jednak chcieliby przejść na wcześniejszą emeryturę, rzadko wskazują pieniądze jako główny powód. SD Worx wymienia następujące motywacje:
- chęć zadbania o zdrowie: 49,1 proc.,
- potrzeba poświęcenia więcej czasu rodzinie lub sprawom osobistym: 43,8 proc.,
- zbyt duże obciążenie psychiczne związane z pracą: 36,5 proc.,
- spadek motywacji do pracy: 36,1 proc.,
- fizycznie wymagający charakter obowiązków: 34,8 proc.
Starsi pracownicy rzadziej zmieniają pracę, ale nie są mniej zadowoleni
Pracownicy po 55. roku życia oceniają swoją sytuację zawodową lepiej, niż podpowiadałby stereotyp. 70,3 proc. z nich uważa, że ma wystarczająco dużo energii, by dobrze wykonywać swoją pracę, a 79,1 proc. deklaruje, że praca daje im satysfakcję i poczucie sensu. Wśród osób poniżej 35 lat ten drugi odsetek wynosi 64,8 proc.
W części pytań pokolenia mówią niemal tym samym głosem. Zadowolenie z pracy deklaruje 72 proc. pracowników 55+ i 71,8 proc. najmłodszych, a poczucie docenienia własnego wkładu w organizację ma odpowiednio 59,6 proc. i 56,4 proc.
Wyraźna różnica pojawia się przy mobilności. Najważniejsze dane z badania zebrałem w tabeli:
| Wskaźnik | 55+ | poniżej 35 lat |
|---|---|---|
| Gotowość do pracy po osiągnięciu wieku emerytalnego | 51,9 proc. | 37,9 proc. |
| Chęć wcześniejszej emerytury | 35,4 proc. | 60,6 proc. |
| Aktywne szukanie pracy w innej firmie | 9,1 proc. | 22,5 proc. |
| Zainteresowanie zmianą stanowiska w obecnej firmie | 6,6 proc. | 21,6 proc. |
| Brak potrzeby dodatkowych szkoleń od pracodawcy | 42,5 proc. | 33,8 proc. |
| Oczekiwanie dalszego rozwoju umiejętności | 64,9 proc. | 73,6 proc. |
| Regularne korzystanie z AI w codziennej pracy | 26,5 proc. | 51 proc. |
Według SD Worx 74,3 proc. pracowników 55+ nie szuka pracy poza swoją organizacją, a 77,4 proc. nie rozważa zmiany stanowiska u obecnego pracodawcy.
Paulina Zasempa, People Country Lead w SD Worx Poland, odczytuje te dane jako przewagę, a nie słabość starszych pracowników:
„Mniejsza skłonność do poszukiwania nowej pracy czy stanowiska nie musi oznaczać niższej aktywności zawodowej. Wręcz przeciwnie, osoby po 55. roku życia deklarują wysoką satysfakcję z pracy, poczucie sensu wykonywanych obowiązków i przekonanie o wartości swojego wkładu w organizację.”
Wypełnij formularz, a my skontaktujemy się z Tobą, aby upewnić się czego potrzebujesz.
Pracownicy 55+ czują się bezpieczniej wobec AI, choć używają jej dwa razy rzadziej
Starsi pracownicy deklarują większy spokój wobec automatyzacji i sztucznej inteligencji niż młodsi. 55,2 proc. osób w wieku 55+ czuje się bezpiecznie w swojej roli zawodowej nawet wtedy, gdy automatyzacja zmienia ich zadania. Wśród pracowników poniżej 35 lat odsetek ten wynosi 48,8 proc.
Pewność siebie pracowników 55+ nie wynika z częstszego korzystania z narzędzi AI. Regularnie używa ich jedynie 26,5 proc. tej grupy, wobec 51 proc. najmłodszych. Jednocześnie 67,9 proc. starszych pracowników jest przekonanych, że ich unikalnych ludzkich kompetencji nie da się zastąpić sztuczną inteligencją. Wśród osób poniżej 35 lat sądzi tak 57,5 proc.
Wsparcie pracodawców w tym obszarze oceniane jest słabo w obu grupach. Tylko 27,8 proc. pracowników 55+ uważa, że dostaje wystarczające przygotowanie do pracy w rzeczywistości kształtowanej przez AI. Wśród młodszych odsetek jest niewiele wyższy i wynosi 33,3 proc.
Ten fragment badania czytam z mieszanymi uczuciami. Z jednej strony spokój starszych pracowników wobec AI ma swoje uzasadnienie: doświadczenie, znajomość ludzi i procesów w firmie, umiejętność oceny sytuacji to rzeczy, których chatbot nie przejmie z dnia na dzień. Z drugiej strony poczucie bezpieczeństwa u kogoś, kto z AI korzysta rzadko, może być po prostu brakiem konfrontacji z tym, co te narzędzia już potrafią. Najbardziej niepokoi mnie jednak inna liczba: mniej niż co trzeci pracownik, niezależnie od wieku, czuje się przygotowany przez pracodawcę do pracy z AI. Skoro firmy chcą zatrzymać doświadczonych ludzi dłużej, bo brakuje rąk do pracy, to szkolenie ich z narzędzi AI wygląda na najtańszą inwestycję w tę strategię. Zastanawia mnie też, co stoi za tym, że 60 proc. młodych marzy o wcześniejszej emeryturze. Wypalenie? Brak wiary w system? A może przekonanie, że rynek pracy, który zmienia AI, i tak nie da im spokojnie dopracować do 65 lat?
Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl
Europa się starzeje, a Polska najszybciej w całej Unii
Dane z badania SD Worx trafiają na rynek pracy, który kurczy się z przyczyn demograficznych. Według publikacji Eurostatu „Demography of Europe – 2026 edition” udział osób w wieku 65+ w populacji wzrósł z 17 proc. w 2005 r. do 22 proc. w 2025 r. W Polsce zmiana była najszybsza w całej UE: z 13 proc. do 21 proc., czyli o 8 punktów procentowych. Mediana wieku mieszkańców UE wzrosła w tym samym okresie z 39,6 do 44,9 roku.
Polska jest też jednym z krajów najszybciej tracących ludność. Między 2005 a 2025 r. liczba mieszkańców spadła o około 2 mln osób, a porównywalny spadek w UE odnotowała tylko Rumunia.
Pracodawcy już to odczuwają. Niedobór personelu zgłasza 52,1 proc. europejskich decydentów HR biorących udział w badaniu SD Worx. Najczęściej problem wskazują firmy ze Słowenii (63,8 proc.), Irlandii (57,1 proc.), Chorwacji (56,8 proc.) i Holandii (56,6 proc.). W Polsce brak pracowników zgłosiło 48,4 proc. respondentów.
Za każdą polską firmą AI stoi konkretny człowiek z imieniem i nazwiskiem, często ten sam w kilku miejscach naraz, i to właśnie ludzie, nie tabelki finansowania, są prawdziwym bohaterem tego artykułu.
Rząd nie pracuje nad wyższym wiekiem emerytalnym, a ZUS studzi dyskusję
Wiek emerytalny w Polsce wynosi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn i w 2026 r. się nie zmienia. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej informowało, że nie prowadzi prac nad jego podwyższeniem ani nad zrównaniem wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn.
Prezes ZUS Liwiusz Laska, pytany o możliwość podjęcia rozmowy na ten temat, odpowiedział: „Dziś nie jesteśmy jeszcze gotowi na taką dyskusję”. Laska wskazywał też, że średni moment zakończenia aktywności zawodowej jest w Polsce bardzo zbliżony do ustawowego wieku emerytalnego.
Na tym tle wyniki SD Worx pokazują ścieżkę, która omija polityczny spór o ustawę. Jeśli ponad połowa pracowników 55+ sama deklaruje chęć dalszej pracy, pracodawcy mogą wydłużać aktywność zawodową tej grupy bez zmiany przepisów, pod warunkiem że dadzą jej powód do zostania. Badanie podsuwa przynajmniej dwa: dbałość o zdrowie i obciążenie psychiczne, które dominują wśród motywacji do wcześniejszego odejścia, oraz przygotowanie do pracy z AI, z którego zadowolonych jest dziś niespełna 28 proc. starszych pracowników.
Źródła i metodologia
Artykuł powstał na podstawie analizy redakcji AIPORT.pl oraz materiału prasowego SD Worx Poland z dnia 15.10.2026, prezentującego polskie wyniki badania „2026 HR & Payroll Pulse” (5936 pracodawców i 16 500 pracowników z 16 krajów Europy), a także publikacji Eurostatu Demography of Europe – 2026 edition. Informacje o stanowisku MRPiPS i wypowiedzi prezesa ZUS pochodzą z serwisu Infor.pl.
Wypowiedź Pauliny Zasempy, People Country Lead w SD Worx Poland, została zweryfikowana z oryginalnym materiałem prasowym.
Komentarz redakcyjny i ocena kontekstu branżowego: Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl.
Artykuł będzie aktualizowany w miarę pojawiania się nowych informacji o aktywności zawodowej starszych pracowników i wykorzystaniu AI na polskim rynku pracy.
