Aż 84 proc. dyrektorów ds. informatyki i technologii w dużych firmach przyznaje, że ograniczenia systemów legacy zmusiły ich organizacje do rezygnacji z co najmniej jednego pilotażu lub projektu AI. Tak wynika z badania „The Future of AI, Unfiltered”, które GFT Technologies zleciło firmie Wakefield Research i w którym udział wzięło 945 CIO i CTO z 19 krajów.
- Według badania „The Future of AI, Unfiltered" zleconego przez GFT Technologies firmie Wakefield Research, 84 proc. spośród 945 przebadanych CIO i CTO z 19 krajów przyznało, że ograniczenia systemów legacy zmusiły ich organizacje do rezygnacji z co najmniej jednego pilotażu lub projektu AI.
- Czerwcowa blokada modeli Claude Mythos 5 i Claude Fable 5 firmy Anthropic – trwająca od 12 czerwca do 1 lipca 2026 r. w związku z kontrolą eksportu nałożoną przez Departament Handlu USA – sprawiła, że 99 proc. uczestników badania uznało uniezależnienie się od jednego dostawcy AI za pilniejszą potrzebę, a 50 proc. firm ograniczyło zakres wdrożeń AI z powodu wydarzeń geopolitycznych.
- 91 proc. badanych CIO i CTO uważa, że niektóre spółki giełdowe powołują się na AI, aby uzasadnić zwolnienia, których rzeczywistym celem jest podniesienie kursu akcji, a dane z tego samego badania pokazują, że 51 proc. firm zatrudniło dodatkowych pracowników do weryfikowania wyników AI, zaś 26 proc. przyjęło z powrotem osoby wcześniej zwolnione.
Stara infrastruktura to nie jedyny problem opisany w raporcie opublikowanym 29 września 2026 r. Ci sami menedżerowie boją się bańki inwestycyjnej wokół sztucznej inteligencji. Po tegorocznych zawirowaniach geopolitycznych zmieniają też sposób wybierania dostawców modeli i nie wierzą, że wszystkie zwolnienia tłumaczone przez AI rzeczywiście mają z nią związek.
Chcesz czytać więcej treści związanych z AI?
Dodaj AIPORT.pl do preferowanych źródeł Google
Systemy legacy opóźniają wdrażanie AI w 95 proc. badanych firm
95 proc. respondentów twierdzi, że systemy legacy opóźniają wdrażanie i skalowanie AI, a 56 proc. ocenia te opóźnienia jako umiarkowane lub poważne. Systemy legacy to starsze rozwiązania informatyczne, często rozwijane przez dekady, na których firmy nadal opierają podstawowe procesy, choć nie projektowano ich z myślą o współpracy z modelami AI.
Badanie przeprowadzono między 11 a 31 sierpnia 2026 r. w firmach o rocznych przychodach powyżej 500 mln dolarów. Najważniejsze wyniki dotyczące infrastruktury:
- 84 proc. badanych musiało zrezygnować z pilotażu lub projektu AI z powodu ograniczeń systemów legacy,
- 93 proc. uważa, że wdrażanie AI na niezmodernizowanej infrastrukturze doprowadzi z czasem do kryzysu bezpieczeństwa obejmującego całe przedsiębiorstwo,
- tylko 20 proc. twierdzi, że pozostali członkowie najwyższej kadry kierowniczej i zarządu w pełni rozumieją zagrożenia dla bezpieczeństwa związane z łączeniem AI ze starymi systemami.
Modernizacja infrastruktury w większości badanych firm trwa, ale rzadko jest bliska końca:
| Stan modernizacji systemów legacy | Odsetek firm |
|---|---|
| Zakończona lub prawie zakończona | 15 proc. |
| Rozpoczęta i realizowana zgodnie z planem | 49 proc. |
| Rozpoczęta, ale opóźniona | 28 proc. |
| Nierozpoczęta, ale planowana | 9 proc. |
| Nierozpoczęta i nieplanowana | 1 proc. |
Marco Santos, globalny CEO GFT Technologies, uważa, że firmy muszą najpierw zmniejszyć rozdźwięk między ambicjami a możliwościami infrastruktury.
„Wdrażanie sztucznej inteligencji nabiera tempa, a nasze badanie pokazuje, że przedsiębiorstwa coraz wyraźniej dostrzegają znaczenie solidnych podstaw technologicznych. Dla wielu organizacji infrastruktura legacy staje się realną barierą dla innowacji, bezpieczeństwa i skalowania rozwiązań AI” – powiedział Marco Santos.
89 proc. szefów IT obawia się, że wydatki na AI rosną szybciej niż zyski
89 proc. respondentów obawia się, że globalne inwestycje w AI mogą rosnąć szybciej niż wartość biznesowa, jaką ta technologia generuje. 44 proc. określa poziom swoich obaw jako wysoki lub bardzo wysoki (9 proc. jest skrajnie zaniepokojonych, 35 proc. bardzo zaniepokojonych), a kolejne 45 proc. jest zaniepokojonych w pewnym stopniu.
GFT w podsumowaniu badania zestawia te obawy z danymi innych firm analitycznych. Goldman Sachs szacuje globalne inwestycje w AI w 2026 r. na około bilion dolarów. Z danych Gartnera z września 2026 r. wynika, że tylko 22 proc. organizacji zdołało przenieść AI na wiele jednostek biznesowych jednocześnie, a według sierpniowego badania McKinseya jedynie 37 proc. firm odnotowało pozytywny wpływ AI na wynik operacyjny (EBIT).
Wypełnij formularz, a my skontaktujemy się z Tobą, aby upewnić się czego potrzebujesz.
Blokada modeli Anthropic skłoniła firmy do szukania kilku dostawców AI
99 proc. uczestników badania twierdzi, że możliwe rządowe ograniczenia dostępu do AI zwiększają potrzebę uniezależnienia się od jednego dostawcy. GFT wiąże ten wynik z czerwcowymi wydarzeniami wokół modeli Claude Mythos 5 i Claude Fable 5. Anthropic udostępnił je 9 czerwca 2026 r., a trzy dni później wstrzymał dostęp, aby dostosować się do kontroli eksportu nałożonych przez Departament Handlu USA. Departament zniósł ograniczenia 30 czerwca, a Anthropic przywrócił dostęp do modeli 1 lipca.
Kilkutygodniowa przerwa wystarczyła, żeby dostawcy modeli AI zaczęli być postrzegani jako ryzyko geopolityczne, a nie tylko technologiczne. W badaniu GFT:
- 50 proc. firm ograniczyło zakres wdrożeń AI z powodu wydarzeń geopolitycznych,
- 34 proc. zmniejszyło planowane inwestycje w AI,
- 28 proc. porzuciło projekty AI,
- 54 proc. podchodzi do wdrożeń ostrożniej z powodu niepewności regulacyjnej,
- 42 proc. skłania się ku budowie infrastruktury AI we własnym zakresie zamiast korzystania z usług zewnętrznych dostawców.
Pamiętajmy, że badanie zamówiła firma, która zarabia na modernizacji systemów informatycznych, więc wniosek „najpierw zmodernizuj fundamenty” pasuje do jej oferty. Nie zmienia to faktu, że 84 proc. szefów IT porzucających projekty przez starą infrastrukturę to wynik, którego nie da się zbyć jako marketingu. Obserwuję to samo w rozmowach z firmami: pilotaż na czystych danych wychodzi świetnie, a potem zespół zderza się z systemem, którego nikt nie dotykał od kilkunastu lat.
Bardziej zaskakuje mnie 99 proc. w pytaniu o uzależnienie od jednego dostawcy. Takiej jednomyślności w ankietach prawie się nie widuje. Czerwcowa blokada modeli Anthropic trwała niecałe trzy tygodnie, a wystarczyła, żeby dyrektorzy IT na całym świecie przestali traktować dostęp do modelu jako coś oczywistego. Mam jednak pytanie do tych 42 proc., którzy chcą budować infrastrukturę AI u siebie. Skoro tak wiele firm nie radzi sobie z modernizacją obecnych systemów, skąd pewność, że własne centra obliczeniowe i modele otwarte okażą się łatwiejsze w utrzymaniu?
Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl
91 proc. dyrektorów IT uważa, że część firm zasłania się AI przy zwolnieniach
91 proc. respondentów uważa, że niektóre spółki giełdowe powołują się na AI, żeby uzasadnić zmiany kadrowe, których prawdziwym celem jest podniesienie kursu akcji. Tę opinię wyrażają ludzie, którzy sami odpowiadają za wdrożenia AI w dużych firmach, więc trudno ich posądzać o technologiczny sceptycyzm.
Dane z badania GFT pokazują też, że AI rzadko po prostu zastępuje ludzi. 51 proc. firm zatrudniło pracowników specjalnie do sprawdzania lub poprawiania wyników pracy AI, a 26 proc. przyjęło z powrotem osoby, które wcześniej zwolniło.
Za nieudane wdrożenie AI odpowie szef IT
89 proc. badanych CIO i CTO obawia się, że błędna decyzja kadrowa podjęta przy zwiększaniu skali wykorzystania AI mogłaby zagrozić ich własnemu stanowisku. Obawa jest tym większa, że według tego samego badania tylko co piąty respondent uważa, iż zarząd jego firmy w pełni rozumie ryzyko związane z uruchamianiem AI na starych systemach.
„Presja na wykazanie wyników związanych z AI jest realna, jednak wyprzedzanie możliwości własnej infrastruktury jedynie przenosi ryzyko na dalsze etapy procesu. To właśnie zbudowanie solidnych fundamentów pozwala na osiągnięcie wartości i tempa rozwoju, które są trwałe i możliwe do skalowania” – stwierdził Marco Santos.
Za każdą polską firmą AI stoi konkretny człowiek z imieniem i nazwiskiem, często ten sam w kilku miejscach naraz, i to właśnie ludzie, nie tabelki finansowania, są prawdziwym bohaterem tego artykułu.
W Polsce AI stosuje już 42 proc. dużych firm, a banki mierzą się z dekadami starego kodu
Polskie przedsiębiorstwa są na wcześniejszym etapie niż korporacje z badania GFT, ale tempo rośnie. Według danych GUS omówionych przez Polski Instytut Ekonomiczny w 2025 r. technologie AI wykorzystywało 8,7 proc. małych, średnich i dużych firm w Polsce, wobec 5,9 proc. rok wcześniej. Wśród dużych przedsiębiorstw odsetek wzrósł z 33 do 42 proc., a w sektorze ICT wyniósł 36,1 proc.
Duże polskie firmy, zwłaszcza banki i ubezpieczyciele, mają ten sam problem co respondenci GFT: rozbudowywane od lat systemy transakcyjne, które trzeba połączyć z nowymi narzędziami. Krzysztof Uryn, CEO GFT Poland, wskazuje, że w sektorze finansowym o powodzeniu wdrożeń decyduje przede wszystkim stan tych fundamentów.
„O powodzeniu wdrożeń sztucznej inteligencji w sektorze finansowym decyduje dziś nie tylko sama technologia, lecz architektura systemów rozwijana przez dekady. Projekty prowadzone bez modernizacji tych fundamentów zwiększają ryzyko technologiczne i regulacyjne, zamiast budować przewagę konkurencyjną. Nasze doświadczenia pokazują, że instytucje traktujące AI jako element długofalowej transformacji całej organizacji osiągają mierzalną wartość biznesową, od niższych kosztów operacyjnych po wyższą jakość obsługi klientów” – powiedział Krzysztof Uryn.
Źródła i metodologia
Artykuł powstał na podstawie analizy redakcji AIPORT.pl oraz informacji prasowej GFT Technologies z dnia 29.09.2026 i podsumowania badania The Future of AI, Unfiltered (GFT Technologies). Badanie przeprowadziła firma Wakefield Research w dniach 11-31.08.2026 wśród 945 CIO i CTO w 19 krajach, metodą ankiety online z zaproszeniami e-mailowymi. Błąd pomiaru dla wyników globalnych wynosi +/- 3,2 punktu procentowego przy poziomie ufności 95 proc. Informacje o dostępności modeli Claude Mythos 5 i Claude Fable 5 pochodzą z oświadczenia Anthropic. Dane o wykorzystaniu AI w polskich firmach pochodzą z publikacji GUS „Społeczeństwo informacyjne w Polsce w 2025 r.” w opracowaniu Polskiego Instytutu Ekonomicznego. Dane Goldman Sachs, Gartnera i McKinseya przywołano za podsumowaniem badania GFT.
Cytaty Marco Santosa, globalnego CEO GFT Technologies, oraz Krzysztofa Uryna, CEO GFT Poland, pochodzą z informacji prasowej GFT Technologies.
Komentarz redakcyjny i ocena kontekstu branżowego: Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl.
Artykuł będzie aktualizowany w miarę pojawiania się nowych informacji o barierach we wdrażaniu AI w dużych przedsiębiorstwach.
