Z narzędzi sztucznej inteligencji korzysta ok. 88 proc. polskich prawników badanych przez Supesu Recruitment. Najczęściej używają ich do researchu, analizy dokumentów i przygotowania pierwszych wersji umów, czyli do zadań, na których aplikanci i młodsi prawnicy przez lata uczyli się zawodu.
- Według Raportu Rynku Prawniczego 2025/2026 firmy Supesu Recruitment, przeprowadzonego na grupie 507 prawników, ok. 88 proc. badanych polskich prawników korzysta z narzędzi AI – najczęściej z ChatGPT (63 proc.), Copilota Microsoftu (56 proc.) i tłumacza DeepL (51 proc.).
- AI najczęściej przejmuje zadania takie jak research, analiza dokumentów i tworzenie pierwszych wersji umów – czyli czynności, które przez lata stanowiły podstawową szkołę zawodu dla aplikantów i junior associate'ów, których mediana wynagrodzenia w kancelarii wynosi 6,2 tys. zł netto miesięcznie.
- Naczelna Rada Adwokacka w listopadzie 2025 r. dopisała do ramowego programu aplikacji adwokackiej obowiązkowe zajęcia z prawnych i etycznych aspektów korzystania z AI, a Krajowa Rada Radców Prawnych zapowiedziała analogiczne zmiany w programie aplikacji radcowskiej.
Dane pochodzą z Raportu Rynku Prawniczego 2025/2026. Badanie przeprowadzono metodą ankiety internetowej między 8 stycznia a 4 marca 2026 r. na grupie 507 prawników z kancelarii i działów prawnych firm. Podobny obraz daje międzynarodowe badanie Future Ready Lawyer 2026 firmy Wolters Kluwer. Wynika z niego, że AI zmienia nie tylko tempo pracy prawników, ale też to, kto w kancelarii wykonuje jaką pracę i jak się jej uczy.
Chcesz czytać więcej treści związanych z AI?
Dodaj AIPORT.pl do preferowanych źródeł Google
ChatGPT, Copilot i DeepL stały się codziennymi narzędziami polskich prawników
Polscy prawnicy korzystają głównie z ogólnodostępnych narzędzi, a nie wyłącznie ze specjalistycznego oprogramowania LegalTech. Wśród użytkowników AI w badaniu Supesu Recruitment ok. 63 proc. wskazało ChatGPT, 56 proc. Copilota firmy Microsoft, a 51 proc. tłumacza DeepL.
Na pytanie, które obszary ich pracy AI mogłaby usprawnić, respondenci odpowiadali:
- wyszukiwanie informacji i research prawny: 82 proc.,
- analiza dokumentów i umów: 70 proc.,
- notatki ze spotkań i transkrypcje: 64 proc.,
- automatyzacja powtarzalnych czynności: 56 proc.,
- pierwsze wersje umów: 50 proc.
W międzynarodowym badaniu Wolters Kluwer, przeprowadzonym w sierpniu 2025 r. wśród 810 prawników z USA, Chin i dziewięciu krajów europejskich (w tym Polski), co najmniej jednego narzędzia AI w codziennej pracy używa 92 proc. ankietowanych. 62 proc. deklaruje, że dzięki AI oszczędza od 6 do 20 proc. tygodniowego czasu pracy.
Wypełnij formularz, a my skontaktujemy się z Tobą, aby upewnić się czego potrzebujesz.
AI wykonuje pracę, na której juniorzy uczyli się warsztatu
Lista zadań, które prawnicy najchętniej oddają AI, pokrywa się z zakresem obowiązków osób na początku kariery. Research, przegląd dokumentów, porządkowanie materiału i pierwsze wersje umów przez lata stanowiły podstawową szkołę zawodu w kancelariach. „Rzeczpospolita”, patron medialny raportu Supesu Recruitment, nazwała to wprost sygnałem ostrzegawczym dla młodszych adeptów zawodu. Kancelarie i działy prawne muszą więc znaleźć nowy sposób szkolenia juniorów.
Na to samo ryzyko zwraca uwagę Frauke Rostalski, prawniczka i filozofka prawa, w komentarzu do raportu Future Ready Lawyer 2026. Jej zdaniem AI, przejmując prostsze zadania, ogranicza rolę młodszych pracowników. Gdyby kancelarie zastąpiły ich w całości sztuczną inteligencją, w przyszłości zabrakłoby doświadczonych ekspertów, którzy mogliby nadzorować wyniki pracy modeli i prowadzić mentoring.
Pozycja finansowa juniorów już teraz jest daleka od średniej w branży. Według raportu Supesu Recruitment ogólna średnia miesięczna pensja netto w badanej grupie przekracza 22,1 tys. zł, a mediana dla junior associate zatrudnionego w kancelarii na umowie o pracę wynosi 6,2 tys. zł netto.
Prawnicy przerabiają dziś to samo, co programiści kilka lat temu. Najpierw AI zabrała juniorom najprostsze zadania, potem okazało się, że to właśnie na nich budowało się doświadczenie potrzebne do oceny bardziej złożonej pracy. Rozumiem rachunek kancelarii: projekt, który wymagał kilkudziesięciu osób, może dziś poprowadzić kilkuosobowy zespół z dobrymi narzędziami, a klient zapłaci mniej. Ale nikt na razie nie odpowiedział na pytanie, skąd za dziesięć lat wezmą się doświadczeni prawnicy, którzy mają weryfikować wyniki modeli i brać odpowiedzialność za poradę. Spodziewam się, że rynek rozejdzie się na dwie części: tanie, w dużej mierze zautomatyzowane usługi dla wszystkich oraz drogie doradztwo w najtrudniejszych sprawach. Najwęższe gardło powstanie pomiędzy nimi, na etapie, na którym młody prawnik powinien zdobywać doświadczenie.
Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl
Połowa prawników spodziewa się przenoszenia rutynowej pracy poza kancelarie
Rutynowe zadania nie tylko przechodzą do AI, ale też coraz częściej mogą wychodzić poza tradycyjne kancelarie. W badaniu Future Ready Lawyer 2026 51 proc. respondentów przewiduje, że research, automatyzacja dokumentów i sporządzanie umów będą w coraz większym stopniu zlecane alternatywnym dostawcom usług prawnych (ALSP, ang. alternative legal service providers), czyli firmom świadczącym wybrane usługi prawne poza klasycznym modelem kancelarii. Taki pogląd ma 49 proc. ankietowanych z kancelarii i 53 proc. z działów prawnych firm.
AI podważa też tradycyjny model rozliczeń. 62 proc. respondentów z działów prawnych uważa, że wyższa efektywność dzięki AI wyraźnie ograniczy rozliczanie godzinowe na rzecz stałych opłat. Jednocześnie 52 proc. ankietowanych deklaruje wzrost przychodów po wdrożeniu AI.
Adwokatura i samorząd radcowski dopisują AI do programu aplikacji
Samorządy prawnicze zaczęły zmieniać szkolenie przyszłych prawników. Adwokat Maria Kozłowska, przewodnicząca Komisji Aplikacji Adwokackiej Naczelnej Rady Adwokackiej, powiedziała serwisowi Prawo.pl, że NRA w listopadzie 2025 r. dopisała do ramowego programu szkolenia obowiązkowe zajęcia z prawnych i etycznych aspektów korzystania z AI, ochrony danych, cyberbezpieczeństwa oraz praktycznego wykorzystania narzędzi LegalTech.
Kozłowska przyznaje, że przy części czynności AI może zastąpić aplikanta. Zwraca jednak uwagę na halucynacje modeli oraz na to, że sądy i urzędy nadal w dużej mierze pracują na papierowych aktach, do których ktoś musi fizycznie dotrzeć.
Bartosz Opaliński, wiceprezes Krajowej Rady Radców Prawnych, zapowiadał w marcu 2026 r. zmiany w programie aplikacji radcowskiej. Mają one uczyć aplikantów pracy z AI, a przede wszystkim krytycznej weryfikacji wyników.
„AI nie zastąpi prawników, lecz niewątpliwie zwiększy konkurencyjność tych, którzy potrafią z niej korzystać”, podsumował Opaliński w rozmowie z Prawo.pl.
Iga Radziwiłł, prezeska firmy executive search Supesu Recruitment, przestrzega w raporcie Future Ready Lawyer 2026 przed traktowaniem szkoleń z AI jak jednorazowego kursu pisania promptów. „Bez tego łatwo popaść w dwie skrajności: bezrefleksyjne zaufanie albo całkowite odrzucenie technologii”, ocenia, mówiąc o zrozumieniu mechanizmu działania narzędzi.
Za każdą polską firmą AI stoi konkretny człowiek z imieniem i nazwiskiem, często ten sam w kilku miejscach naraz, i to właśnie ludzie, nie tabelki finansowania, są prawdziwym bohaterem tego artykułu.
Szybsza praca z AI nie zmniejszyła presji na prawników
Automatyzacja przyspiesza pracę, ale według raportu Supesu Recruitment nie zmniejsza jej ciężaru. Wypalenie zawodowe deklaruje 47 proc. badanych prawników, a ok. 67 proc. przyznaje, że rozważało zmianę pracy z powodu stanu zdrowia psychicznego. Za główne źródła stresu respondenci uznali nadmiar zadań, krótkie terminy i presję przełożonych lub klientów.
Autorzy raportu nie przesądzają, czy AI okaże się dla prawników odciążeniem, czy kolejnym źródłem presji. Może ograniczyć rutynę, ale może też podnieść oczekiwania co do tempa pracy i dostępności.
Źródła i metodologia
Artykuł powstał na podstawie analizy redakcji AIPORT.pl oraz dodatkowych źródeł, w tym raportu Wolters Kluwer Future Ready Lawyer 2026 (badanie z 8-25.08.2025), omówienia Raportu Rynku Prawniczego 2025/2026 Supesu Recruitment w „Rzeczpospolitej” z dnia 05.05.2026 oraz publikacji Prawo.pl z dnia 18.03.2026.
Wypowiedzi Marii Kozłowskiej, Bartosza Opalińskiego i Igi Radziwiłł zostały zweryfikowane z oryginalnym polskojęzycznym materiałem źródłowym.
Komentarz redakcyjny i ocena kontekstu branżowego: Piotr Wolniewicz, Redaktor Naczelny AIPORT.pl.
Artykuł będzie aktualizowany w miarę pojawiania się nowych informacji o wpływie sztucznej inteligencji na zawody prawnicze w Polsce.
